Composteren

Composteren is kostenbesparend, goed voor het milieu, eenvoudig...
Compost is een milieuverantwoord product! Redenen genoeg dus om zelf je tuinafval te composteren! 

Wat is composteren?

Compostering is een natuurlijk proces waarbij organisch materiaal wordt omgezet in een product dat sterk lijkt op humus of compost. Het organisch materiaal wordt ontbonden door micro-organismen, die het omzetten in enkelvoudige elementen. Die elementen worden door de planten als voeding gebruikt. De micro-organismen - bacteriën, schimmels, wormen, pissebedden, mijten, springstaarten, ... - hebben naast het organisch materiaal zelf ook water en lucht nodig. Bij optimale omstandigheden wordt het leven in de composthoop zo intens dat de temperatuur gaat stijgen. Zelfs in een compostvat kan deze temperatuur tijdelijk oplopen tot 50°C. Ziektekiemen en onkruidzaden worden door deze hoge temperaturen vernietigd. Op hooguit 9 maanden mag je goede compost verwachten.

Waarom composteren?

Composteren is milieuvriendelijk

In de eerste plaats natuurlijk omdat je afval recycleert en het op een nuttige manier terug in de natuur laat terechtkomen. Maar eigenlijk doe je nog meer voor het milieu: al het keuken- en tuinafval dat niet tussen het restafval terechtkomt, hoeft niet meer gestort of verbrand te worden. En tuinafval dat je thuis verwerkt, moet niet meer getransporteerd worden. De vuilniswagen moet dus minder vervoeren, er moet minder tuinafval verwerkt worden in de composteringsinstallatie.

De Vlaamse Compostorganisatie Vlaco (www.vlaco.be) berekende dat 1 ton groenafval composteren (in plaats van verbranden) er voor zorgt dat er 624 kg CO2 minder wordt uitgestoten. En er is nog meer: compost zorgt er voor dat er minder grond van de akkers afspoelt en dat de bodem meer water kan vasthouden.

Composteren is kostenbesparend

Compostering is een efficiënte recyclagemethode, die probleemloos thuis kan worden toegepast om het huishoudelijk afval met ongeveer één derde te verminderen. Het composteringsproces levert bovendien een uitstekende bodemverbeteraar voor moes- en siertuin op.

Je kunt met je grasmaaisel, haagscheersel, snoeihout en ander tuinafval naar het containerpark. Dit vraagt extra tijd en moeite én kost je geld. De benzine wordt er niet goedkoper op. Je kan dus beter je tuinafval zelf composteren. Je bespaart ook op een andere manier: het vervoeren en verwerken van de miljoenen kilo's groenafval die aan huis opgehaald worden of opgehaald worden op het containerpark, kost veel geld. Hoe meer mensen composteren, hoe minder er moet worden uitgegeven. Als je weet dat ongeveer de helft van ons huisvuil bestaat uit keuken- en tuinafval, dan is het duidelijk: hier kunnen we geld besparen!

Wat kan je thuis composteren?

Alle organisch materiaal is composteerbaar, maar moet oordeelkundig worden gemengd voor een optimaal resultaat.

Wel composteerbaar:

  • Aardappelschillen
  • Bladeren (ontbinden sneller als ze versnipperd zijn)
  • Eierschalen (fijngestampt)
  • Fruitresten    
  • Gazongras (droog)
  • Groenteresten
  • Haagscheersel
  • Koffiedik en koffiefilters
  • Mest van kleine huisdieren (hamster, cavia,...)
  • Onkruid
  • Papier van de keukenrol
  • Schillen van citrus- en andere vruchten
  • Theebladeren en theezakjes
  • Versnipperd papier
  • Versnipperd snoeihout
  • Verwelkte snijbloemen en kamerplanten
  • Zaagmeel en schaafkrullen (van onbehandeld hout)

Niet composteerbaar:

  • Aarde en zand
  • As van de haard of allesbrander
  • Beenderen
  • Dierlijk afval
  • Grof ongesnipperd snoeihout
  • Houtskool
  • Ijzer, metaal en blik
  • Kattenbakvulling
  • Kunststof
  • Saus, vet en olie
  • Stof uit de stofzuiger
  • Timmerhout
  • Wegwerpluiers

Tuin of geen tuin: iedereen kan composteren!

Grote tuin: de composthoop

Heb je een grote tuin - en dus behoorlijk wat tuinafval - dan is een composthoop iets voor jou! Op een schaduwrijke plek leg je een basis van grof tuinafval. Daar bovenop is plaats voor al je keuken- en tuinafval. Meng en spreid het afval zo goed mogelijk en woel de hoop na enkele weken eens goed om. Zorg er ook voor dat de hoop niet hoger wordt dan ca. 1,5 meter; desnoods begin je aan een tweede. Na ongeveer 6 maanden begint de hoop te ruiken naar verse bosgrond en is de compost klaar voor gebruik.

Middelgrote tot grote tuin: de compostbak

Een alternatief voor de grote composthoop is een compostbak. Die koop je bij de gemeente of in een tuincentrum of je bouwt zelf een dubbele bak van 2 x 1 m³, met bijvoorbeeld transportpaletten en gaasdraad. In de ene helft verzamel je al je organisch afval. Dat meng je regelmatig, en na enkele maanden schep je over in de tweede helft, waarin de narijping gebeurt. Daaruit haal je na enkele maanden de afgewerkte compost.

Kleinere tuin: het compostvat

Is je tuin minder groot of heb je niet veel tuinafval, dan is een compostvat iets voor jou. Plaats het op een zonnige plek in de tuin, op een houten pallet of op enkele tegels waartussen je wat ruimte laat en zorg voor een bodemlaag van kleine takjes en verwelkte bloemen of planten. Daarna voeg je regelmatig nieuw tuin- en keukenafval toe. Om te luchten, schud je de compost een of twee keer per week op met een beluchtingsstok. Na enkele maanden kan je oogsten: de onderste laag is bruikbare compost.

Kleine tuin, terras of appartement: de wormenbak

Piepklein tuintje, koer of helemaal geen plaats buiten? Geen nood: de wormenbak kan voor jou een oplossing bieden. De plastieken wormenbakken (Wormery) nemen een halve vierkante meter in. In de bak zitten een soort kleine compostwormen, tijgerwormen genaamd. Deze diertjes zijn gek op organisch afval. Al de fruit- en groenteresten die in de wormenbak terecht komen, peuzelen ze met het grootste genoegen op. De kleine compostwormen hebben het zo naar hun zin dat ze helemaal niet aan ontsnappen denken. Bovendien zit er op de wormenbak een perfect sluitend deksel. De verluchting gebeurt via een minuscule filter waar niets door kan. Daardoor is de bak ook reukloos. De werking verloopt optimaal bij kamertemperatuur, niet in de felle zon. De wormen eten alles op. Het enige wat ze achterlaten is compost en vocht. Aan de bak zit een kraantje. Hiermee wordt het water afgelaten. Aangelengd met water is deze vloeistof een ideale voedingsstof voor kamerplanten.

Tips voor een optimale compostering

  • Hoe kleiner het organisch materiaal, des te efficiënter de compostering. Onkruid en plantenresten moeten altijd worden versnipperd.
  • Werk niet met dikke lagen van hetzelfde soort afval. Voorzie bijvoorbeeld nooit meer dan 7 cm gazongras en 15 cm bladeren (snijd ze in stukken, versnipper ze of laat ze drogen voordat je ze fijn wrijft). Laat gemaaid gras drogen voordat je het in het compostvat gooit of meng het met droog en grof materiaal zoals bladeren om te voorkomen dat het samen klit.
  • De inhoud van het compostvat moet vochtig zijn als een uitgeknepen spons. Als het materiaal te droog is, duurt het composteringsproces langer. Is het te nat, dan kan het vat een onaangename geur verspreiden.
  • Meng de compost regelmatig of telkens wanneer je er afval aan toevoegt. Zo verzeker je een optimale verluchting.
  • Ook in de winter kan je composteren. Je blijft gewoon je afval in het compostvat gooien. De ontbinding verloopt trager of valt zelfs helemaal stil als de massa bevriest, maar het proces start opnieuw in de lente. Door de composthoop in het voorjaar om te scheppen, brengt u de compostering opnieuw op gang. Maak het compostvat leeg in de herfst.

Is hij klaar?

Het composteringsproces kan twee maanden tot twee jaar in beslag nemen, afhankelijk van de hoeveelheid afval en de geleverde inspanning. Het vat moet een oordeelkundige mengeling van droog en vochtig afval bevatten om het proces te versnellen. Zet de composthoop regelmatig om en versnipper je plantenresten of scheur ze in kleine stukken voordat je ze op de hoop gooit.
De compost is gebruiksklaar als hij donker van kleur is, verkruimelt en naar "aarde" ruikt. Zeef de compost en gooi het onverteerd materiaal opnieuw in het vat.
Compost is gezond voor bodem en planten. Hij verhoogt de hoeveelheid organisch materiaal in de grond, verbetert het vermogen om water vast te houden en bevordert de porositeit, terwijl de erosie wordt afgeremd. Hij draagt bovendien bij tot de groei van bloemen en planten door ze in staat te stellen een stevig wortelgestel te ontwikkelen. Gebruik je compost op je gazon, in je tuin en rond je bomen of meng hem met potgrond voor je planten.

Kippen in de tuin

Wil je zeker zijn dat er geen onkruidzaden in de compost terechtkomen? Geef het onkruid dan eerst aan de kippen; zij lusten maar al te graag de onkruidzaden. Eventueel kun je later de stengels opruimen en ze op de composthoop gooien.
Kippen lusten zeer veel soorten keukenafval. Het zijn ideale afvalverwerkers!  Wat de kippen niet lusten kun je op de composthoop doen.  Opgelet! Alleen maar keukenafval voeren aan de kippen is niet voldoende. Je moet ze ook graantjes geven, zorgen voor een droog hok en vers water... Dieren moet je goed verzorgen!

Meer weten?

OVAM heeft verschillende brochures uitgebracht die je hieronder kan downloaden:

Nog veel meer lees je op de website www.thuiscomposteren.be
Ook de website van de Vereniging voor Ecologische Leef- en Teeltwijze geeft heel wat info over composteren en ecologisch tuinieren www.velt.be
 



            Meldingen   Sitemap   Contact   Privacyverklaring gemeente en OCMW Zwalm    

© Gemeente Zwalm | Alle rechten voorbehouden. | Powered by The eForum Factory